Heren van Rode

Het Graafschap Rode is een voormalig graafschap waarvan Sint-Oedenrode de zetel was. Het graafschap kwam qua grondgebied ruwweg overeen met het latere Kwartier van Peelland, wat één der kwartieren van de Meierij van ‘s-Hertogenbosch was en waarvan Sint-Oedenrode oorspronkelijk eveneens de hoofdstad was.

Aan de hand van het werkingsgebied van de in 1546 opgetekende costuijmen van Rode kan men stellen dat de plaatsen: Sint-Oedenrode, Liempde, Son en Breugel, Veghel en Erp, Schijndel, Stiphout, Lieshout, Aarle-Rixtel, Beek en Donk, Bakel,Deurne, Lierop, Tongelre, Nuenen, Gerwen en Nederwetten tot het Graafschap Rode hebben behoord. De zuidelijke delen van het Kwartier van Peelland hebben dus geen deel uitgemaakt van het Graafschap Rode. Het Roois recht werd wel aangeduid met: Jure Rodensi beate Ode.

Het Graafschap Rode, geen graafschap in de eigenlijke zin maar eerder een landstreek, voortkomend uit een allodium, wordt vermeld in de Annalen van Egmond (1172-1215) en in het oudste leenregister van Brabant uit 1312.

Er is een vroege burcht in Sint-Oedenrode geweest. Omstreeks 1250 werd gesproken van Rodensis ecclesiae oppidulum, een kleine sterkte bij de (Sint-Oda)kerk. In 1311 gaf Jan II van Brabant een huis dat staat te Rode aan de Sint-Odakerk in leen uit. In 1401 mocht de leenman dit huis afbreken en een nieuw huis bouwen. De huidige kastelen in Sint-Oedenrode houden geen rechtstreeks verband met deze burcht. Kasteel Henckeshage gaat terug tot de 14e eeuw en Kasteel Dommelrode is van latere datum.

Aanvankelijk viel Rode onder de invloedssfeer van de Graaf van Gelre. Toen de invloed van het Hertogdom Brabant in de streek was toegenomen, verkocht de Graaf van Gelre het Graafschap Rode in de 13e eeuw aan de Hertog van Brabant. In 1206 werd namelijk een huwelijkscontract gesloten tussen Hendrik I van Brabant en Otto I van Gelre, waarbij hun kinderen,Gerard III van Gelre en Margaretha van Brabant zouden trouwen en Margaretha daarbij het allodium van Rothe als huwelijksgeschenk zou krijgen. Uiteindelijk doet Gerard III in 1229 afstand van Roda in ruil voor 2000 marken.

In 1232 kreeg Sint-Oedenrode vrijheidsrechten. Ook kwam er een schepenbank, waarvan in 1311 wordt gesproken. Vanaf 1350 zou het Roois recht geleidelijk in Brabants recht omgezet worden.

De heren van Rode zijn te traceren vanaf omstreeks 1060.

 

Montfoort

Stamwapen Heren van Rode

1. Arnold I van Rode van Heusden
Geboren 1060 – overleden na 1116. Zoon van Robert IV van Heusden (Zie Heren van Heusden nr. 10) en Johanna van Altena.
Hij was heer van Heusden en Rode.
Hij was 1e gehuwd met  Heilwina van Walbeck. Geboren omstreeks 1065. Dochter van Siegfried II van Walbeck en Guda van Valkenburg.
Hij was 2e gehuwd met Helwig van Cuijk (1075-1125).
Kinderen:

  • Herman van Heusden (Volgt Heren van Heusden nr. 12)
  • Arnold II van Rode
  • Gijsbert I van Rode (Volgt 2).

2. Gijsbert I van Rode
Geboren 1090 – overleden na 1146. Zoon van Arnold I van Rode van Heusden.
Heer van Rode.
Hij was gehuwd met een onbekende vrouw.
Zoon:

  • Arnold III van Rode (Volgt 3).

3. Arnold III van Rode
Geboren rond 1125 – overleden na 1180. Zoon van Gijsbert I van Rode.
Hij was heer van Rode, gehuwd met Mathilde van Tilborgh. Geboren 1135, overleden 1180. Dochter van Giselbert van Tilborgh.
Zoon:

  •  Roelof van Rode (Volgt 4).

4. Roelof van Rode (van Myerle of: Van Mierlo)
Geboren omstreeks 1160 – overleden voor 1220, heer van Rode en Mierlo. Zoon van Arnold III van Rode en Mathilde van Tilborgh.
Hij was gehuwd met Didradis Hendrix van Rixtel.
Zoon:
– Hendrik I van Rode van Mierlo (Volgt 5).

5. Hendrik I van Rode van Mierlo
(Geboren omstreeks 1195 – overleden na 1256).
Heer van Rode en Mierlo. Hij was gehuwd Margaretha van Cuijck. Dochter van Albert van Cuijck (Zie Heren van Cuijck nr. 5b) en Heidewich van Meerheim.
Kinderen:

  • Roelof de Rovere van Mierlo (Volgt 6a)
  •  Ermegard van Mierlo (Volgt 6b).

6a. Roelof de Rovere (de Rode)
Geboren 1230 – Overleden 1262. Zoon van Hendrik I van Rode van Mierlo en Margaretha van Cuijck.
Hij was heer van Mierlo.
Hij was gehuwd met  Odila van Montfoort. Dochter van Willem Everhard van Montfoort.
Kinderen:
– Hendrik de Rovere (Volgt  Heren van Montfoort nr. 4).

6b.  Ermegard van Mierlo
Geboren rond 1210. Dochter van Hendrik I van Rode van Mierlo en Margaretha van Cuijck.
Zij was gehuwd met  Engelbert van Horne (Zie Heren van Horne nr. 7). Geboren omstreeks 1195 – overleden rond 1265). Hij was een jongere zoon van Willem I van Horne en Heilwig van Altena.
Zij  kregen ten minste één zoon:

 

Terug naar:

Heren en Vrouwen van…

handtekening 2016

20 maart 2016