Hekendorp

 

Hekendorp, voorheen Goejanverwelle, is een voormalige heerlijkheid, dorp en voormalige gemeente in de Nederlandse gemeente Oudewater en ligt in de provincie Utrecht. Het heeft 715 inwoners (2019). Het dorp ligt op de noordelijke oever van de Hollandse IJssel en maakte tot 1989 deel uit van de gemeente Driebruggen in de provincie Zuid-Holland. Voor 1964 was Hekendorp een zelfstandige gemeente, waarvan Oukoop en Goejanverwelle deel uitmaakten.

Rond 1280 vestigden zich de eerste bewoners op de plaats van het huidige Hekendorp. In die eeuw heeft men de Hollandse IJssel afgedamd. Rond 1307 wordt het dorp genoemd als ‘Hedickendorp’. Omstreeks 1350 werd opdracht gegeven om de Enkele en Dubbele Wiericke te graven door het Groot-Waterschap van Woerden.

Wapen Hekendorp

Het dorp was als hoge en lage heerlijkheid leenhorig aan de graaf van Holland en wordt als zodanig in 1428 genoemd. Gedurende de 15e en 16e eeuw waren leden van de familie De Rover van Montfoort beleend met de heerlijke rechten. Het gemeentewapen van Hekendorp (drie ankerkruisen) is afgeleid van het familiewapen van de De Rovers.

In 1795 kwam de Bataafse Republiek en veranderde er veel op bestuurlijk gebied. Er werd een ‘bank van politie en justitie’ benoemd. Na de inlijving bij Frankrijk in 1811 kwam er een scheiding tussen bestuur en justitie en werd het dorp bij het grotere Waarder gevoegd. Aanvankelijk lag de gemeente Waarder in de provincie Utrecht, maar in 1814 werden verschillende dorpen, waaronder Hekendorp, deel van de provincie Zuid-Holland, waardoor de gemeente Waarder in twee provincies tegelijk lag. In 1817 werd Hekendorp weer zelfstandig, totdat het in 1964 opging in de gemeente Driebruggen. In 1989 werd de gemeente Driebruggen opgeheven en werd het grootste deel van Hekendorp bij de gemeente Oudewater in de provincie Utrecht gevoegd.

Goejanverwelle was de oude naam van het huidige dorp Hekendorp. Tot 1964 was Goejanverwelle de hoofdplaats van de gemeente Hekendorp. De kern Goejanverwelle lag op de kruising van de Opweg met de Steinsedijk, op de plaats van het huidige Hekendorp. De termen Goejanverwelle en Hekendorp werden destijds door elkaar heen gebruikt. Zo heette de stopplaats van de trein, Stopplaats Hekendorp. Oude topografische kaarten geven Hekendorp en Goejanverwelle beiden weer met Hekendorp aan de huidige straat Hekendorpse Buurt ten oosten van Goejanverwelle. Kaarten van na 1964 gebruiken de naam van de voormalige gemeente Hekendorp voor het dorp Goejanverwelle, deze naam zou gehandhaafd blijven.

Prinses Wilhelmina bij Goejanverwellesluis na haar aanhouding (1787)

Binnen het dorp Hekendorp herinneren de straatnaam Goejanverwelle en de Goejanverwellesluis nog aan de oude naam van het dorp. De naam leeft ook nog voort in de aanhouding bij Goejanverwellesluis van Wilhelmina van Pruisen, de vrouw van stadhouder Willem V, op 28 juni 1787.
De aanhouding zelf vond overigens niet plaats bij de Goejanverwellesluis, maar bij Bonrepas aan de weg langs de Vlist van Schoonhoven in de richting van Haastrecht.
De patriotten begeleiden haar naar de Goejanverwellesluis in Hekendorp en voorkomen zo dat de prinses door Haastrecht reist, een stad met veel Orangisten.

Daar moest ze een tijdje wachten in de voorkamer van de boerderij van Arie Leeuwenhoek vlakbij de sluis (Deze boerderij kreeg later de naam Prinsessenboerderij). Na een aantal uren mocht ze weer vertrekken. Niet naar Den Haag, maar terug naar Nijmegen, naar haar man Willem V in het Valkhof.

Nabij de haarspeldbocht vanaf de Bovendijk naar de Onderweg staat een schandpaal met daarboven het beeld van Vrouwe Justitia (zonder blinddoek). Op dezelfde dijk bevindt zich net voor de bebouwde kom een oude banpaal van de stad Gouda.

Vermelding: Wikipedia – Hekendorp

 

Voorouders uit Hekendorp:

  • Adriaen Symons
    Overleden voor 1543. Gehuwd met Gheertruyt. Zij wordt in 1543 in het kohier van de 10e penning van Hekendorp Adriaen Symonss weduwe genoemd.
  • Adriaen Symons
    Geboren rond 1500, overleden vóór 1573. Zoon van Symon Ariens en kleinzoon van Adriaen Symons.
    In het kohier van de 10e penning 1556 van Hekendorp komt Adrien Symons voor met een huis alsmede met 12 mergen huurland, toebehorende het Katrijne klooster binnen Gouda.
    Hij was gehuwd met Clara, die in 1573 weduwe wordt genoemd. Zoon:
  • Lenart (Leendert) Symons Cool
    Geboren rond 1560, overleden in 1653. Zoon van Symon Ariens en Maritgen Pietersdr.
    Leendert is in 1612, 1615, 1619 en 1623 gezworene van Hekendorp. Leenart Symons, wonend Hekendorp, koopt op 14 mei 1626 een viertel land in Hekendorp, strekkende uit de stroom van de IJssel tot de halve sloot van de Ruigeweide toe. Hij bezit op het land een hofstede met huis, berg, schuur, potinge ende plantinge.
    De naam van zijn vrouw is niet bekend.
  • Jan Leenderts Claren
    Overleden in 1631,  begraven op 5 november 1631 te Oudewater. Zoon van Leendert Jans Claren en Ifje Ariens.
    Wonende te Hekendorp. Schepen/gezworene van Hekendorp in 1620 en 1625.
    Hij trouwde op 31 januari 1618 te Oudewater met:
  • Geertje Leenderts Cool, j.d. uit Hekendorp. Dochter van Leendert Simons Cool.
  • Leendert Jansz Klaren
    Geboren rond 1620 , overleden 1682. Zoon van Jan Leenderts Claren en Geertje Leenderts Cool.
    Leendert was schepen van Hekendorp (1641 en 1645). Hij was gehuwd met Beligje Willems Rietveld.

Terug naar:

Heerlijkheden

  facebook        

© 21 december 2019