Elke dag het nieuws van vroeger

Op deze dag in de geschiedenis

 

2023 – Bij het Russische dorp Koezjenkino stort een vliegtuig neer met de leiders van de WagnergroepJevgeni Prigozjin en Dmitri Oetkin aan boord.
Er zijn geen overlevenden.

2022 – Lancering van een Kuaizhou 1A raket vanaf lanceerbasis Xichang in China voor de Chuangxin-16 missie met twee satellieten waarvan het doel onbekend is.

2017 – Een concert van de Amerikaanse rockband Allah-Las in de Maassilo in Rotterdam wordt afgelast vanwege terreurdreiging.

2014 – Annefleur Kalvenhaar (20) overleden.
Zij was een Nederlandse veldrijdster en mountainbikester. Ze werd gezien als één van de grootste talenten in Nederland.
Annefleur Kalvenhaar overleed aan de gevolgen van een zware val een dag eerder tijdens een wereldbekerwedstrijd.

2010 – De Anne Frankboom achter het Anne Frank Huis waait om.
Omdat hij niet tegen het huis aan valt, richt de val geen schade aan.

2010 – Bij een buskaping in Manilla komen acht toeristen uit Hongkong en de dader om het leven.

2006 – In het Oostenrijkse Strasshof an der Nordbahn ontsnapt Natascha Kampusch aan haar ontvoerder Wolfgang Přiklopil, na 8 jaar gevangenschap.

1990 – Op de Iraakse televisie worden beelden getoond van Saddam Hoessein die omringd wordt door Britten, onder wie enkele kinderen.
Zij mogen het land niet verlaten, maar worden niet gegijzeld volgens de Iraakse president.

1990 – Het DDR-parlement stemt tijdens een extra zitting in met 3 oktober 1990 als de datum van de vereniging van de twee Duitslanden.
De datum wordt geaccepteerd met 294 stemmen voor, 62 tegen en 7 onthoudingen.

1989 – In de Baltische staten vormen twee miljoen mensen een menselijke keten, de Baltische Weg, om herstel van de onafhankelijkheid te eisen.

1987 – Tijdens zware overstromingen komen in Bangladesh honderden mensen om het leven.

1961 – Ranger 1 wordt gelanceerd.
De Ranger 1 was het eerst gelanceerde ruimtevaartuig uit het Ranger-programma. Het doel van deze eerste missie was voornamelijk het testen van de apparatuur voor de volgende missies uit het programma. Daarnaast was het de bedoeling onderzoek te doen naar de samenstelling van de interplanetaire ruimte.

1954 – Vliegtuigongeluk in zee bij Bergen (Noord-Holland) met 21 doden tot gevolg.

1949 – De Presidentiële Raad wordt ingevoerd als collectief staatshoofd van Hongarije tot de afschaffing in 1986.

1946 – Stichting van de deelstaat Noordrijn-Westfalen in Duitsland en tevens opheffing van de Rijnprovincie en provincie Hannover.

1944 – In Warnsveld wordt een temperatuur van 38,6°C gemeten; de hoogste dagtemperatuur ooit sinds het begin van de metingen in Nederland.

1944 – Michael van Roemenië, de laatste koning van Roemenië, pleegt een staatsgreep en roept de capitulatie uit.
Koning Carol II van Roemenië werd door generaal Ion Antonescu in 1940 afgezet. De 19-jarige Michaël (zoon van Carol II) werd in naam koning.
In feite regeerde Antonescu als dictator en was Roemenië een satellietstaat van nazi-Duitsland.
Het land werd hoofdleverancier van olie en graan voor het oostfront. In deze turbulente oorlogsperiode lukte het Michaël en enkele loyale generaals en partijleiders op 23 augustus 1944 een staatsgreep te plegen, Antonescu te arresteren en de capitulatie van Roemenië uit te roepen. Antonescu werd opgesloten in de kamer waar de koninklijke postzegelverzameling werd bewaard. Door deze heldendaad kan Michaël tot op de dag van vandaag bij de Roemenen niet meer stuk.

1944 – Oblast Pskov wordt gesticht als afsplitsing van oblast Leningrad.

1942 – De Slag om Stalingrad begint.
Dit geldt als keerpunt van de Tweede Wereldoorlog. De stad was genoemd naar Jozef Stalin. Via Richard Sorge wist Stalin dat Japan de Sovjetunie zou aanvallen nadat Duitsland een willekeurige stad aan de Wolga had veroverd. Het Duitse 6e leger werd volledig vernietigd door het Rode Leger, dat nog maar enkele maanden eerder nagenoeg overwonnen leek. Stalingrad (het huidige Wolgograd) werd het symbool voor de wederopstanding van het Rode Leger en gaf het Duitse moreel een zware klap.

1939 – Molotov-Ribbentroppact tussen de nazi-Duitsland en de Sovjet-Unie wordt getekend.

1927 – In Boston worden de Italiaans-Amerikaanse anarchisten Sacco en Vanzetti terechtgesteld.
Zij waren twee Italiaanse anarchisten die in 1908, onafhankelijk van elkaar, naar de VS emigreerden en elkaar daar leerden kennen. In 1920 werden zij bij toeval op straat gearresteerd en vastgehouden omdat ze anarchisten waren, zonder aanklacht evenwel.

1914 – Slag bij Bergen, een eerste contact tussen de Duitsers en de Britten als onderdeel van Slag der Grenzen.

1913 – In Kopenhagen wordt het beeld van de kleine zeemeermin onthuld, gemaakt door de beeldhouwer Edward Eriksen (1876-1959).

1866 – Verdrag van Praag waarbij de Duitse Bond wordt ontbonden, en Sleeswijk-Holstein, Hannover, Hessen-Kassel, Nassau en Frankfurt door Pruisen worden geannexeerd.

1813 – Slag bij Grossbeeren.
Het was een veldslag in de herfstcampagne van 1813 tijdens de napoleontische oorlogen die tot de slag bij Leipzig leidde. Het werd een geallieerde overwinning.

1673 – Nieuw Amsterdam werd heroverd door een Nederlandse vloot van 22 schepen onder het bevel van Cornelis Evertsen de Jongste en Jacob Binckes.

1618 – Gerbrand Adriaensz Bredero (33) overleden.*
Hij was een Nederlands dichter, toneelschrijver en rederijker.
Ondanks zijn korte leven groeide hij uit tot één van de belangrijkste auteurs van de Nederlandse Gouden Eeuw.
Bredero was een uitzonderlijk veelzijdig talent. Naast zijn werk als schrijver schilderde hij ook, al zijn van die kunstwerken geen gesigneerde schilderijen bewaard gebleven. Zijn toneelstukken, variërend van kluchten en blijspelen tot tragikomedies, werden geroemd om hun levendige personages, humor en scherpe kijk op de samenleving.
Zijn meesterwerk “Spaanschen Brabander” uit 1617 geldt als het hoogtepunt van de Nederlandse blijspelkunst uit de Gouden Eeuw. Ook “De klucht van de koe” (1612) behoort tot de klassiekers van het Nederlandse toneel.
‘t Kan verkeren was de lijfspreuk van Bredero. Welke hij ook verwerkte in de meeste van zijn gedichten.
Als dichter leeft zijn naam voort dankzij het postuum verschenen “Groot Liedboeck” (1622), waarin zijn liederen en gedichten werden gebundeld en waarmee hij generaties na hem wist te inspireren…

1614 – De Groningse universiteit wordt opgericht.

1572 – De Bartholomeusnacht begint, waarbij vijfhonderd protestanten om het leven komen.

1328 – Slag bij Kassel.
Vlaamse troepen (het Kerelsleger) onder leiding van Nicolaas Zannekin, een vrij begoede landbouwer uit Lampernisse in Veurne-Ambacht, werden hier door het leger van koning Filips VI van Frankrijk verpletterend verslagen. Hiermee eindigde de opstand van Kust-Vlaanderen (1323-1328).

1305 – William Wallace, Schotse opstandeling tegen de Engelse overheersing, wordt ter dood gebracht.
De film Braveheart (1995), over de brute onafhankelijkheidsstrijd van de Schotten in de 13e eeuw tegen de Engelsen, was  gebaseerd op het levensverhaal van William Wallace.).

676 – Karel Martèl geboren.
Hij was hofmeier van het Frankische Rijk. Hij reorganiseerde het Frankische leger en bestuur en wist daarmee met succes zowel zijn binnenlandse als buitenlandse tegenstanders, met name de Arabieren, Friezen en Saksen het hoofd te bieden. Zijn macht werd zo groot dat hij de plaats van de Merovingische koningen innam, zonder zichzelf tot koning uit te roepen. Karel wordt beschouwd als stamvader en naamgever van de Karolingen. Hij was de grootvader van Karel de Grote.
Hij overleed op  22 oktober 741.

476 – Romulus Augustulus, de laatste keizer van West-Romeinse Rijk, wordt afgezet.

 

Bronnen: o.a. Wikipedia
Extra:
Statistieken van deze dag en meer over deze wereld
Bevolkingsteller van Nederland
Geschiedenis & Genealogie / Achtergronden, bronnen, naslagwerken en overzichten

facebook   
      

23 augustus 2014, laatst bijgewerkt op  23 augustus 2026

Elke dag het nieuws van vroeger

2025 – George Foreman (76) overleden.
Hij was een Amerikaanse bokser die twee keer wereldkampioen werd. Hij was tevens een succesvol zakenman, en daarnaast actief als evangelist en predikant. In 1968 won hij de gouden medaille in het zwaargewicht bij de Olympische Spelen in Mexico-Stad.

2020 – In totaal zijn 3.631 mensen inmiddels in Nederland positief getest op het coronavirus, 136 mensen zijn overleden.

2018 – Gemeenteraadverkiezingen.

2016 – Vanaf deze dag telt Nederland volgens het CBS 17 miljoen inwoners.
Rond 11.45 uur werd de grens van 17 miljoen gehaald.

2007 – Om de plaag van de muskusratten tegen te gaan, geeft het Deense Bos- en Natuuragentschap haar landgenoten de tip deze knaagdieren op te eten.

2005 – Israël begint met de overdracht van de stad Tulkarem op de Westelijke Jordaanoever aan de Palestijnen.

2004 – De Telegraaf verschijnt voor het eerst ook op zondag.
De zondagkrant verdween eind 2009 vanwege tegenvallende advertentie- en abonnementeninkomsten.

2001 – Voor het eerst sinds 1984 wordt in Nederland mond-en-klauwzeer geconstateerd.

1999 – Leefbaar Nederland wordt opgericht door Jan Nagel, Henk Westbroek en Willem van Kooten.

1994 – Het laatste Nederlandse lichtschip, de Noord Hinder, wordt vervangen door een automatische boei.
Een lichtschip was een lichtbaken op volle zee, op de plaats waar een vuurtoren zou moeten zijn, maar waar de bouw hiervan niet mogelijk was. Vaak lagen lichtschepen in de omgeving van zandbanken of andere voor de scheepvaart gevaarlijke gebieden.
De Noord-Hinder (Lichtschip No 12) is het laatste lichtschip dat gebouwd is in Nederland. Het schip is in 1963 gebouwd in scheepswerf De Waal te Zaltbommel en grondig verbouwd in 1981. In 1994 werd dit laatste lichtschip definitief van zee gehaald en is nu een museumschip in Hellevoetsluis.

1992 – VN Veiligheidsraad resolutie 743 wordt aangenomen waarmee de vredesmacht UNPROFOR in het leven wordt geroepen.
De United Nations Protection Force (UNPROFOR) was een VN-vredesmacht die tijdens de Bosnische Oorlog actief was in voormalig Joegoslavië. UNPROFOR was voornamelijk actief in de hedendaagse landen Kroatië, Bosnië en Herzegovina en Macedonië.

1990 – Namibië wordt onafhankelijk.

1990 – In China legt Deng Xiaoping (85) zijn laatste officiële functie als voorzitter van de staatscommissie voor de strijdkrachten neer.

1987 – Ruud Gullit verlaat PSV en gaat naar AC Milan voor 17 miljoen gulden.

1986 – Een man met een stanleymes vernielt het doek Who’s afraid of Red, Yellow and Blue van de schilder Barnett Newman in het Amsterdamse Stedelijk Museum.

1980 – President Jimmy Carter kondigt een Amerikaans boycot af van de Olympische Zomerspelen 1980 van Moskou.
Dit was naar aanleiding van de Russische invasie in Afghanistan, op 27 december 1979.

1974 – Minister Irene Vorrink opent het eerste proefstation waar vijf elektrische witkar-wagentjes beschikbaar zijn.

1960 – Bloedbad in Sharpeville, Zuid-Afrika, politie opent vuur op ongewapende zwarte demonstranten, er vallen 69 doden en 180 gewonden.

1952 – Op de Waalsdorpervlakte wordt het doodvonnis van twee oorlogsmisdadigers, de Nederlander Andries Pieters en de Duitser Artur Albrecht, door een executiepeloton voltrokken.

1945 – Hannie Schaft wordt bij een controle op de Rijksstraatweg gearresteerd terwijl ze verzetskrantjes naar IJmuiden brengt.
Zij was een Nederlandse communiste en verzetsstrijdster tijdens de Tweede Wereldoorlog. Ze ontving postuum het Nederlandse Verzetskruis en de Amerikaanse Medal of Freedom. Door twee boeken en twee films over haar leven is zij een van de bekendste Nederlandse verzetsstrijdsters geworden. Schaft nam steeds actiever deel aan het verzet en hielp onderduikers met gestolen bonkaarten en persoonsbewijzen. Haar schuilnaam werd Hannie en haar bijnaam het meisje met het rode haar. Uiteindelijk sloot ze zich aan bij de Raad van Verzet (RVV), een organisatie die door haar nauwe banden met de CPN door andere verzetsbewegingen sterk werd gewantrouwd. Samen met anderen pleegde ze verschillende aanslagen op Duitsers, collaborateurs en landverraders. Hannie werd door de Duitse bezetter gehaat omdat ze aan het einde van de oorlog nog allerlei, in hun ogen zinloze, aanslagen pleegde. Ze werd op 21 maart 1945 bij een wegversperring aan de Jan Gijzenkade (bij de Mauermuur) gearresteerd toen ze illegale bladen en een wapen bij zich bleek te hebben.
Hoewel aan het einde van de oorlog een akkoord bestond tussen de bezetters en de Binnenlandse Strijdkrachten (BS) om geen vrouwen om te brengen, werd Hannie op 17 april 1945 — drie weken voor het einde van de oorlog — in opdracht van Willy Lages doodgeschoten in de duinen bij Bloemendaal. Hierbij zou ze, na een schampschot, koelbloedig hebben gezegd: “Ik schiet beter”, waarna SD’er Maarten Kuiper zijn machinepistool op haar leeg schoot.

1942 – Element nummer 94 krijgt de naam plutonium.

1935 – Perzië wordt hernoemd tot Iran.

1919 – De Hongaarse Radenrepubliek wordt uitgeroepen.

1839 – Abraham Jacob van der Aa (64) overleden.
Hij was een Nederlandse letterkundige, die voornamelijk bekend is geworden door zijn Aardrijkskundig Woordenboek der Nederlanden en door zijn Biographisch Woordenboek der Nederlanden.

1801 – Verdrag van Aranjuez bevestigt het Derde verdrag van San Ildefonso.

1800 – Kroning van Paus Pius VII in Venetië.

717 – Slag bij Vincy: Karel Martel (de “Strijdhamer”) valt Neustrië binnen en verslaat bij Vincy (nabij Cambrai) het Frankische leger onder bevel van koning Chilperik II.
Na dit succes riep hij Chlotarius IV uit tot koning van Austrasië in oppositie tot Chilperik en de afgezette bisschop van Reims, Rigobertus, liet hij vervangen door Milo van Trier. De verslagen Chilperik II en zijn hofmeier Raganfrid kwamen deze nederlaag nooit te boven.
Karel Martel was de vader van Pepijn de Korte en grootvader van Karel de Grote.

630 – Keizer Herakleios brengt tijdens een triomfantelijke intocht het Heilige Kruis (relikwie van het christendom) terug naar Jeruzalem.

–

Bronnen: o.a. Wikipedia

facebook        

21 maart 2015, laatst bijgewerkt op 21 maart 2026

Elke dag het nieuws van vroeger

Sinds 2014!

 

Wereldstotterdag

2023 – Formule 1 rijder Max Verstappen boekt op het circuit in Austin (Texas, Verenigde Staten) de 50e overwinning van zijn carrière.

2022 – In Bunne in de Nederlandse provincie Drenthe wordt een geelbrauwgors gezien.
Het is voor het eerst in veertig jaar dat deze zeldzame vogel die vooral in Siberië leeft in Nederland wordt waargenomen.

2022 – Wielrenster Marianne Vos verovert de Nederlandse titel in de nieuwe discipline gravelrijden.

2022 – De Nederlandse atlete Femke Bol wordt in Talinn (Estland) uitgeroepen tot Europees atlete van het jaar.
De Belgische meerkampster Nafissatou Thiam en de Oekraïense hoogspringster Jaroslava Mahoetsjich grijpen naast de titel.

2021 – Het Nederlands vrouwenvoetbalelftal wint de WK-kwalificatiewedstrijd in en tegen Cyprus met 8-0.

2021 – Bij de Wereldkampioenschappen baanwielrennen in het Franse Roubaix wordt Jeffrey Hoogland wereldkampioen op de kilometer tijdrit. 
Sam Ligtlee wordt vijfde bij dit onderdeel.

2021 – Vincent Hoppezak legt beslag op het brons bij de Wereldkampioenschappen baanwielrennen in het Franse Roubaix op het onderdeel puntenkoers. De Fransman Benjamin Thomas is wereldkampioen en de Belg Kenny De Ketele pakt het zilver.

2019 – GUSTAV GERNETH  (114) OVERLEDEN, DUITS SUPEREEUWELING
In 2019 was hij de oudste man ter wereld.

2017 – Memphis Depay maakt een hattrick voor Olympique Lyonnais in de met 5-0 gewonnen voetbalwedstrijd tegen Troyes AC.

2015 – Willem (Wim) Aantjes (92) overleden.
Hij was een Nederlands politicus die vooral bekendheid kreeg als fractievoorzitter van de Anti-Revolutionaire Partij (ARP) en het Christen-Democratisch Appèl (CDA). In 1978 trad hij af nadat over zijn vermeende oorlogsverleden grote consternatie was ontstaan.

2007 – De Elleboogkerk in Amersfoort, met daarin het Armando Museum, wordt door brand verwoest.

1990 – In Rwanda zijn de rebellen die in opstand zijn gekomen tegen de regering bereid tot een wapenstilstand.

1964 – Jean-Paul Sartre krijgt de Nobelprijs voor literatuur, maar hij weigert deze.

1962 – Begin van de Cubacrisis.
In Cuba zelf bekend als de Oktobercrisis en in de Sovjet-Unie en Rusland als de Caribische crisis, was de toestand van een dreigende atoomoorlog tussen de Verenigde Staten en de Sovjet-Unie in oktober 1962, als gevolg van het uit de hand lopen van hun conflict over Cuba.

1958 – De Stormvloedkering Hollandse IJssel wordt in gebruik genomen.*
Bij Capelle aan den IJssel en Krimpen aan den IJssel wordt de Stormvloedkering Hollandse IJssel officieel in gebruik genomen.
De kering moet voorkomen dat bij extreem hoogwater het water vanuit de Noordzee en de Nieuwe Waterweg diep het land binnendringt.
Het indrukwekkende bouwwerk vormt het oudste onderdeel van de Deltawerken. Tussen de enorme schuiven ligt de Algerabrug, die eveneens op deze dag wordt geopend. Daarmee ontstaat de eerste grote verbinding tussen de Krimpenerwaard en het vasteland van Zuid-Holland.
Een machtig staaltje Nederlandse waterbouwkunde – gebouwd om het land achter de dijken veilig te houden…

1953 – Laos wordt onafhankelijk van Frankrijk.

1934 – De beruchte bankrover Charles Arthur “Pretty Boy” Floyd wordt neergeschoten door FBI-agenten in East Liverpool (Ohio).

1906 – Paul Cézanne (67) overleden, Frans impressionistisch schilder.

1844 – William Miller voorspelt dat de Wederkomst van Jezus op deze dag zou plaatsvinden.
Toen de voorspelling niet uitkwam, leidde dit tot de “Great Disappointment” (“Grote Teleurstelling”).

1797 – Boven Parijs maakt André-Jacques Garnerin de eerste bekende parachutesprong.
Hij was de uitvinder van de zijden parachute zonder raamwerk. Hij bevestigde zijn opgevouwen constructie aan een ballon en als hij op de (juiste) hoogte was kapte hij de kabel waarna hij zittend in zijn mandje de daling inzette.

1751 – Willem IV van Oranje-Nassau (40) overleden.
Hij was prins van Oranje en vorst van Oranje-Nassau. Hij was de eerste erfstadhouder van de Republiek der Verenigde Provinciën. Hij werd geboren in Leeuwarden als zoon van Johan Willem Friso van Nassau-Dietz, die kort daarvoor was overleden, en Maria Louise van Hessen-Kassel. Hij was gehuwd met Anna van Hannover en was de vader van Willem Batavus (1748-1806), de latere erfstadhouder Willem V.

1648 – Aleijda Wolfsen geboren.
Zij was een schilderes in de Gouden Eeuw. Ze was gehuwd met Pieter Soury burgemeester van Rijswijk. Ze stierf bij de geboorte van haar vijftiende kind dat samen met haar is begraven.

Karel Martel

741 – Karel Martel (ca. 52) overleden.
Hij was hofmeier van het Frankische Rijk en de stamvader der Karolingen.
Zijn bijnaam Martel  betekent hamer (vergelijk het Franse woord voor “hamer”: marteau).
Daarmee wordt de spreekwoordelijke hamer bedoeld waarmee Karel de Arabieren ‘vermorzelde’.
Hij was de vader van Pepijn de Korte en dus grootvader van Karel de Grote.

362 – Het colossale standbeeld van Apollo (gemaakt van goud) en zijn tempel, gelegen buiten Antiochië (Syria), worden door een mysterieus vuur verwoest.

180 – Keizer Commodus sluit een vredesverdrag met de Marcomannen.
Bohemen en Moravië worden ingelijfd, na veertien jaar oorlog tegen de Germaanse stammen aan de Donaugrens (Limes) keert hij in een triomftocht terug in Rome.

 

Bronnen: o.a. Wikipedia
Extra:
Statistieken van deze dag en meer over deze wereld
Bevolkingsteller van Nederland
Geschiedenis & Genealogie / Achtergronden, bronnen, naslagwerken en overzichten

 

facebook       

22 oktober 2014, laatst bijgewerkt op 22 oktober 2025